Waarom de waterrekening in de zomer vaak hoger uitvalt
Wanneer de temperaturen stijgen en de zon wekenlang schijnt, merken veel tuinbezitters dat hun waterrekening ineens flink oploopt. Het logische vermoeden is dat dit vooral komt door het sproeien van het gazon of het vullen van een zwembad. In werkelijkheid spelen er veel meer factoren mee. In bijna iedere tuin zijn er waterverbruikers die nauwelijks opvallen maar samen duizenden liters kunnen verspillen. Denk aan lekkende sproeisystemen, oude leidingen, verkeerd afgestelde druppelaars of planten die simpelweg meer water vragen dan je denkt. Het zijn juist deze onzichtbare oorzaken die ervoor zorgen dat de rekening aan het einde van de zomer hoger is dan verwacht.
Het gazon als grootste verbruiker
Een strak groen gazon is voor veel mensen het hart van de tuin. Toch is gras een van de meest dorstige onderdelen.
Dagelijks sproeien is vaak overbodig
Veel mensen sproeien dagelijks in kleine hoeveelheden. Hierdoor raakt de bovenste laag van de grond wel vochtig, maar worden de wortels lui en oppervlakkig. Het gevolg is dat het gras juist vaker water nodig heeft.
Diep water geven werkt beter
Door minder vaak maar dieper te sproeien, dringt het water verder de grond in en leren wortels dieper te groeien. Zo wordt het gazon sterker en beter bestand tegen droogte, waardoor de totale behoefte aan water juist daalt.
Oudere sproeisystemen en lekkages
In veel tuinen liggen sproeisystemen die jaren geleden zijn aangelegd.
Onzichtbare verspilling door kleine scheurtjes
Rubberen slangen verouderen, koppelingen worden poreus en sproeikoppen raken verstopt of staan scheef. Een klein lek kan ongemerkt duizenden liters verspillen in een seizoen.
Verkeerde afstelling
Een sproeier die deels de stoep of het terras nat maakt, verbruikt net zo veel water maar levert niets op voor de planten. Het regelmatig controleren en opnieuw afstellen van sproeiers kan enorme besparingen opleveren.
Potplanten en bakken als dorstige elementen
Potplanten staan vaak op terrassen of balkons en geven kleur aan de tuin.
Sneller uitdrogen
Omdat de wortels beperkt ruimte hebben en de aarde sneller opwarmt, drogen potten veel sneller uit dan volle grond. Daardoor moet er vaker water gegeven worden.
Water dat direct wegloopt
Bij veel potten loopt een groot deel van het gietwater direct door de gaten onderin. Zonder schotel of waterreservoir gaat dit verloren. Dit soort kleine verliezen zijn een van de redenen waarom potplanten als sluipverbruikers worden gezien.
Zwembaden en vijvers als luxe die veel kost
Een zwembad of een vijver is een aanwinst in de tuin, maar het zijn ook beruchte waterverbruikers.
Verdamping in de zomer
Op warme dagen verdampt er uit een gemiddeld zwembad honderden liters per week. Het waterniveau moet daardoor continu worden aangevuld.
Bijvullen van vijvers
Ook vijvers verliezen veel water door verdamping, vooral wanneer er fonteinen of watervallen zijn toegevoegd. Het regelmatig bijvullen lijkt onschuldig maar draagt sterk bij aan de eindafrekening.
Verharde oppervlakken die verdamping versnellen
Niet alleen planten en vijvers spelen een rol.
Hitte-eilanden in de tuin
Een groot betegeld terras warmt snel op en verhoogt de temperatuur in de omgeving. Daardoor verdampt vocht sneller uit de bodem en uit de planten.
Regenwater dat verloren gaat
Op bestrating kan regenwater niet de grond in trekken. In plaats daarvan stroomt het naar het riool. Hierdoor wordt het natuurlijke voorraadvat van de bodem niet aangevuld en moet het tekort later kunstmatig met kraanwater worden goedgemaakt.
Gewoontes die ongemerkt water kosten
Niet alleen materialen, ook gewoontes zorgen voor verborgen verbruik.
Sproeien op het heetste moment
Veel mensen sproeien midden op de dag omdat ze dan thuis zijn. Juist dan gaat een groot deel van het water direct verloren door verdamping.
Te lange sproeitijden
Soms blijft de sproeier aanstaan terwijl niemand thuis is. Een uur extra sproeien kan tientallen liters verspillen zonder dat het extra voordeel oplevert.
Slimme oplossingen voor een zuinige tuin
Gelukkig zijn er talloze manieren om verborgen verbruik te beperken.
Regenwater benutten
Met een regenton kan eenvoudig hemelwater worden opgevangen. Dit water is zacht en ideaal voor planten. Een ton van 200 liter kan meerdere gietbeurten leveren zonder dat er kraanwater nodig is.
Droogtebestendige planten kiezen
Planten die van nature bestand zijn tegen warmte en droogte, zoals lavendel, siergrassen en rozemarijn, vragen aanzienlijk minder water. Door bewuster te kiezen bij de inrichting van de tuin kan veel bespaard worden.
Mulch gebruiken
Een laag organisch materiaal zoals boomschors of houtsnippers bedekt de grond en voorkomt dat vocht te snel verdampt. Dit maakt het mogelijk om minder vaak water te geven terwijl planten toch voldoende krijgen.
Waterverbruik door de seizoenen heen
Het waterverbruik in de tuin kent duidelijke seizoenspieken.
Lente
In deze periode worden nieuwe planten gezet en hebben jonge gewassen veel water nodig om goed te wortelen.
Zomer
De warmste periode is meteen ook de duurste. Sproeien, bijvullen van vijvers en zwembaden en het onderhoud van gazons zorgen voor de hoogste kosten.
Herfst
Het verbruik daalt, maar het planten van bloembollen en het inzaaien van gras vragen alsnog om extra water.
Winter
Hoewel er weinig wordt gesproeid, verliezen leidingen en installaties die niet zijn afgesloten vaak ongemerkt water door kleine lekkages.
Innovaties die verspilling tegengaan
Nieuwe technologie maakt het eenvoudiger om efficiënt met water om te gaan.
Slimme sproeisystemen
Deze systemen meten bodemvocht en koppelen dit aan weersverwachtingen. Zo sproeien ze alleen wanneer dat echt nodig is.
Druppelirrigatie
In plaats van breed sproeien brengen druppelslangen het water direct bij de wortels. Dit bespaart tientallen liters per keer.
Apps en sensoren
Apps geven inzicht in hoeveel water er verbruikt wordt en waarschuwen wanneer planten dorst hebben. Deze inzichten helpen om alleen te geven wat nodig is.
